konçerto

vivian
Orkestra ile karşılıklı çalan, tek bir çalgı (solo) için, yorumcunun ustalığını sergilemesine olanak verecek biçimde bestelenmiş bir müzik parçasıdır. İtalyanca "konçerto" sözcüğü, birlikte çalan bir grup müzisyen anlamına gelirken, 17. yüzyılda bu sözcük, daha dar bir anlamda, bir müzik parçasını tanımlamakta kullanılmaya başlandı. Ar-cangelo Corelli (1653-1713) ve Georg Fried-rich Hândel gibi besteciler, konçerto grosso denen, iki ya da daha çok solo çalgıyla orkestrayı karşı karşıya getiren parçalar bestelediler. Bu parçalar biri yavaş, biri hızlı olmak üzere art arda gelen 4-6 bölümden oluşuyordu. Johann Sebastian Bach'ın, ilk kez solo çalgı için yazılmış bölümler içeren Brandenburg Konçertoları bu tür müziğin en yetkin örnekleridir. Bach, bunların yanı sıra, solo keman ve solo klavsen için de konçertolar yazdı. Antonio Vivaldi ve Georg Friedrich Hândel solo çalgı ve orkestra için üç bölümlü konçertolar bestelediler. Orkestra ile solonun konuşurcasına karşılıklı çaldığı konçertoda, zaman zaman orkestra soloya eşlik eder.
Wolfgang Amadeus Mozart piyano, keman, flüt, arp, klarnet, korno ve fagot gibi çeşitli çalgılar için yazdığı 40'tan fazla konçer¬toyla bu türün zenginleşmesine katkıda bulundu. Mozart'ın konçertoları, senfonide olduğu gibi, hızlı-ağır-hızlı olmak üzere üç bölümden oluşur.
Yakın zamana kadar birçok önemli besteci bu türden konçertolar bestelemeyi sürdürdü. Bela Bartök, Paul Hindemith ve Michael Tippett gibi bazı modern bestecilerse, konçertoda değişik kompozisyonlar denedi.